Tri jerarha

Srpska pravoslavna crkva i njeni vernici u četvrtak, 12. februara, slave Sveta tri jerarha, praznik vaseljenskih hrišćanskih učitelja Vasilija Velikog, Grigorija Bogoslova i Jovana Zlatoustog, čija su objedinjena teološka učenja obeležila vizantijsku crkvu 11. veka i pravoslavno bogoslovlje.

Tri vaseljenska učitelja, koji su svojim umom, obrazovanjem i načinom propovedanja hrišćanstva prevazišli svoje savremenike i koje je Crkva svrstala u red svetih, bili su tema velikih bogoslovskih sporova, koji su okončani 1084. godine, ustanovljenjem zajedničkog praznika. U javnim bogoslovskim raspravama jedni su uzdizali Vasilija zbog njegove čistote i hrabrosti, drugi Grigorija zbog nedostižne visine u bogoslovlju, a treći Zlatoustog zbog čudesne slatkorečivosti i jasnoće u propovedanju hrišćanske vere.

Prema predanju, svetitelji su se javili u snu episkopu evhairskom Jovanu, poručivši mu da su „jedno u Boga", da u njima nema ništa protivrečnog i savetujući ga da im napiše zajedničku liturgiju i odredi zajednički praznik.

Na ovaj praznik SPC slavi svetog Vasilija Velikog kao retoričara, filozofa i pisca svetih liturgija koje se služe deset puta godišnje na velike pravoslavne praznike. Sveti Grigorije Bogoslov se proslavlja kao episkop u Carigradu, dok je sveti Jovan Zlatousti, kao veliki besednik i tumač Svetog pisma, svojom rečitošću i jasnoćom misli prevazišao sve grčke retoričare.

Sveta tri jerarha uživaju veliko poštovanje u srpskom narodu gde su od davnina esnafska slava metalaca.